Türk mühendisler ‘etik elmas’ üretti

Teknopark İstanbul firmalarından Appsilon, laboratuvarda elmas üretti. Yüzde 100 madenden çıkarılan elmasın özelliklerini taşıyan bu elmasa, ‘etik elmas’ adı verildi.

Paylaş LinkedIn E-posta
Yayınlanma tarihi: 25 Şubat 2019 Pazartesi
AA + -

HABER: SOYHAN ALPASLAN

Teknopark İstanbul ekosisteminden dünyaya parmak ısırtacak bir üretim daha çıktı. Appsilon İleri Malzemeler Danışmanlık Sanayi ve Ticaret A.Ş., laboratuvarda elmas üretmeye başladı. Sahte veya suni olmayan ve yüzde 100 madenden çıkarılan elmasın özelliklerini taşıyan bu elmasın adı ‘etik elmas’. Etik elmas üretebilen dünyadaki yedi firmadan biri olan Appsilon, 2017’nin şubatında altı genç girişimci tarafından kuruldu. Teknopark İstanbul’a ‘Yüksek Performanslı UV Foto Dedektörler İçin Yapay Elmas Alttaş Üretilmesi’ adındaki proje ile giren firmanın başarı hikâyesini şirket kurucularından elektronik mühendisi Alpcan Erdoğan anlattı.

Appsilon nasıl kuruldu?

Sabancı Üniversitesi’nde öğrenciyken farklı alanlarda uzmanlaşmış arkadaşlarla bir araya geldik. Ardından Massachusetts Institute of Technology (MIT) ve Boston Üniversitesi’nde eğitimimizi sürdürdük. Özel sektörde tecrübe kazandıktan sonra Appsilon’u kurduk. 

Biz firmanın kurucularıyız. Mekatronik mühendisi Taylan Erol, malzeme ve elektronik mühendisi Hamit Buğra Kuloğlu, yönetim bilimleri uzmanı Gökay Hamamcı, kimya mühendisi Melih Türkay Beşikci, malzeme mühendisi Ahmet Can Kırlıoğlu ve ben elektronik mühendisi Alpcan Erdoğan.

ELMAS ÜRETİYORLAR

Appsilon ne üretiyor?

Laboratuvarda elmas üretiyoruz. Doğayı taklit etmenin bir yolunu bulduk diyebiliriz. İlk olarak reaktöre ince bir elmas parçası yerleştiriyoruz ve bu elması yüksek sıcaklıkta ve özel bir ortamda plazma haline getiriyoruz. Elmas sadece karbondan oluşan bir materyal ve biz de plazma halindeki bu ince elmas parçasının üzerine yağmur şeklinde karbon yağdırıyoruz. Karbonlar, atom elmasın üzerinde dizilmeye başlıyor ve elmas büyüyor.

Elmas fikri nasıl doğdu?

Bu fikir, yolculuğumuz esnasında şekillendi. Elektronik devrelerdeki ısı sorununu çözmek için elmas bazlı özel parçalar üretirken daha fazlasını yapabileceğimizi anladık.

Destek aldınız mı?

Melek yatırımı ile başarılı sonuçlar alınca Diffusion Capital Partners’dan (DCP) 1.5 milyon Euro’luk tohum yatırımı alıp, ticarileştirmek için yola koyulduk.

‘SÜPER’ MALZEME

Etik elmas hangi sektörlerde kullanılıyor?

Elmas, süper bir malzeme. Dünyanın en sert ve ısıyı en iyi ileten, bertaraf eden maddesi. Uzay teknolojilerinin de olmazsa olmazı, çok stratejik ve kritik bir malzeme. Mücevher, savunma ve uzay sanayi, elektronik, endüstri ve sağlık kullanım alanlarından bazıları.

MADEN GİBİ ÇALIŞMAK 

Seri üretime geçtiniz mi?

2018’in sonunda seri üretime başladık. Bizim için heyecanlı bir süreç, biraz simyacılık gibi. Çok hassas süreçler söz konusu. İstediğiniz zaman istediğiniz kadar taş üretmek mümkün değil. Biz doğayı taklit ediyoruz, doğanın kaosunu ve mucizesini de içeren bu üretim aylar sürüyor. Bu yüzden 1 yıllık bir Ar-Ge planımızı yapıyoruz. Hedefimiz koşulları en mükemmel hale getirip, bir maden gibi çalışabilmek.

Etik elmas üreten kaç firma var?

Çok az kuruluş bu bilgiye sahip ve milyarlarca dolarlık yatırımlar yapılıyor. ABD, Hindistan ve Singapur’da üretimi yapılabiliyor. Rusya ve İsrail’in de ciddi yatırımlar yaptığını ve üretmeye çalıştığını biliyoruz.

BİREBİR ELMAS

Kuyum sektöründe de kullanılıyor mu?

Evet, birebir madenden çıkan elmas gibi kullanılıyor. Bizim elmaslarımızı tasarımcı Zeynep Erol kullandı. Özellikle ABD’li tasarımcılar etik nedenlerden dolayı bu elmasları tercih etmeye başladılar. Sadece bu elmaslarla çalışacağını bildiren birçok tasarımcı ve marka var.

Özellikle ABD ve Avrupa’da etik elmasın tercih nedeni fiyat avantajından öte etik değerleri. Elmas madenciliğinin doğaya verdiği zararlar ve bu işin insani boyutu hâlâ tartışılıyor. İzleyenler ‘Kanlı Elmas’ filmini hatırlayacak. Laboratuvarda üretilen elmaslar tamamen doğa dostu.

Etik elmasın pazar değeri nedir?

80 milyar dolarlık elmas pazarının 1 milyar doları etik elmaslara ait. 2020’de 6 milyar dolarlık büyüklüğe sahip olması bekleniyor. Elmas pazarının yeniden şekillenmesine tanıklık ediyoruz, Türkiye’yi bu pazarda Appsilon temsil edecek.

FİYAT AVANTAJI

Etik elmas, maliyet açısından ise yüzde 30 daha avantajlı. Elmas madenden çıkarıldıktan sonra onlarca aracı tüccarın kârı eklenerek son tüketiciye ulaşıyor. Bizde ise bu ticaret döngüsü daha kısa ve bu da müşteriye fiyat avantajı olarak geri dönüyor.

ELMASIN TANIMI DEĞİŞTİ

Alpcan Erdoğan, “Amerika Ticaret Komisyonu (FTC), 2018’de elmasın tanımını değiştirdi. Etik elmasın birebir elmas olarak kabul edilmesi yeni bir sektörün de temellerini attı. Laboratuvarda bir elmas parçasını büyütüyoruz, özüyle hiçbir farkı yok. Uzmanların ya da cihazların dahi ayıramadığı bir aynılık söz konusu” dedi.

DÜNYADAKİ YEDİ FİRMADAN BİRİ

“Aslında yaptığımız küçük bir elmas parçasını, kendi özünü taklit ederek büyük bir hale getirmek” diyen Alpcan Erdoğan, bu büyütme işleminin çok hassas ve zor bir süreç olduğunu söyledi. Erdoğan, “Dünyada 1 karatın üzerinde elmas büyütebilen sadece yedi firma bulunuyor. Biri de Appsilon” dedi.