Birden fazla işyerinde çalışanlara yol haritası

İsa Karakaş

Paylaş LinkedIn E-posta
Yayınlanma tarihi: 02 Kasım 2015 Pazartesi
AA + -

İşverenler özelikle işe alacakları işçilerin başka işyerinde sigortasının devam etmesinin kendi yükümlülüklerini ortadan kaldırmadığına dikkat etmeli.

4/a (SSK) KAPSAMINDA AYNI AYDA BİRDEN FAZLA İŞYERİNDE ÇALIŞANLAR

SGK uygulamasında her ay (28 gün çeken şubat ve 31 gün çeken aylar dahil olmak üzere) 30 gün, yıl 360 gün olarak kabul edilmektedir. Diğer yandan işçiler, iş sözleşmesi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılabilmektedirler. Bu durumda birden fazla sigortalılık 4/1-a kapsamında aynı sigortalılık halinde birden fazla işte çalışması nedeniyle kazançların prime esas kazanç üst sınırına kadar olan kısmı SGK primine esas alınmakta, aşan miktarı ise işçinin talebi üzerine hissesi oranında sigortalıya gecikme cezası ve gecikme zammı ile faiz ödenmeden iade edilmektedir. Aynı ayda kaç gün çalışılmış olursa olsun sadece 30 gün olarak değerlendirilmektedir. Örneğin İşçi Hakan Bey, 2016/Kasım ayında A işyerinde 20 gün, B işyerinde 15 gün, C işyerinde 10 gün çalışmış olduğunu varsayalım. Bu durumda Hakan Bey, belirtilen ayda 20+15+10=45 gün çalışmış olmasına rağmen 2016/Kasım ayında SGK hizmet hanesine sadece 30 gün yazılacaktır.

Burada işverenlerin özelikle dikkat etmesi gereken husus, işe alacakları işçilerin başka işyerinde sigortasının devam etmesinin kendi yükümlülüklerini ortadan kaldırmamasıdır. İşe alınan bir işçi aynı anda başka bir işyerinde 30 gün sigortalı olsa bile bu işçinin sigortasının yapılması zorunlu bulunmaktadır. Aksi takdirde SGK, idari para cezası uygulanmaktadır.

MEMURLARIN EK İŞTE İŞÇİ OLARAK ÇALIŞMASI

Memurlar, 4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamında sigortalı olmaktadır. Memurların aynı zamanda ek iş olarak değişik işyerlerinde çalıştıkları bilinen bir gerçektir. Bu durumda 4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamında sigortalılığı devam eden memurları çalıştıran özel sektör işverenlerinin memurları sigortalı (4/1-a kapsamında) olarak SGK’ya bildirmelerine gerek bulunmamaktadır. Zira ‘Sosyal güvenliğin tekliği ilkesi’ gereğince aynı anda farklı statüde çalışanların tek bir statüdeki sigortalılıkları kabul edilmektedir.

4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamında sigortalılığı devam eden memurların diğer kapsamda (SSK, Bağ-Kur) sigortalılıkları geçerli olmamaktadır.

Örneğin 4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamında öğretmen olarak çalışmakta olan Hakan Bey, aynı zamanda özel bir okulda öğretmen olarak çalışırsa 4/1-a (SSK) kapsamında sigortalı olamaz. Sadece 4/1-c sigortalılığı geçerli olur.

HEM SSK HEM BAĞ-KUR’DA ÇALIŞANLAR

SGK uygulamasında sigortalının 4/1-a (SSK), 4/1-b (Bağ-Kur), 4/1-c (Emekli Sandığı), kapsamında yer alan sigortalılık hallerinden birden fazlasına aynı anda tabi olmasını gerektirecek şekilde çalışması halinde; sadece 4/1-c (Emekli Sandığı) sigortalılığı geçerli olmaktadır. Sigortalının 4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamında çalışması yoksa 4/1-a (SSK) sigortalılık esas alınmaktadır. Bu sigortalılığın sona ermesi halinde ise 4/1-b (Bağ-Kur) sigortalılığı esas alınarak bu sigortalılık başlatılmaktadır.

Kişinin birden fazla işyeri veya şirket ortaklığının bulunması halinde ise sadece ilk 4/1-b (Bağ-Kur) sigortalılığı geçerli sayılacaktır. Bu durumda diğer ticari faaliyetler için 4/1-b (Bağ-Kur) primi alınmamaktadır.
Bağ-Kur (4/1-b) kapsamında sigortalı sayılanların, kendilerine ait veya ortak oldukları işyerlerinden dolayı SSK (4/1-a) kapsamında sigortalı bildirilmeleri halinde bu bildirimleri SGK geçerli kabul etmemektedir.

BİRLEŞTİRME İŞLEMİ KONTROL EDİLMELİ

SGK Uygulama Kanunu’nun, kesin emredici hükmüne rağmen maalesef çok sayıda işveren, şirket ortağı, işyeri sahibi, kendisini kendilerine ait işyerlerinden sigortalı göstermektedir. Bunların iptal edileceği, hatta emekliliklerinin tehlikeye gireceğini defalarca bu köşemizden uyarmıştık. Bu durumdaki sigortalıların SGK sigortalı tescil ve hizmet servislerince gerek sigortalılık statüsünün belirlenmesinde, gerek hizmet bildirmede, gerekse aylık bağlanması sırasında yapılacak hizmet birleştirme işlemlerinde sigortalıların kendi işyerlerinden bildirilip bildirilmediği hususu mutlaka kontrol edilmektedir.