ITO Ticaret logo
  • EURO4,14
    % 0,07
  • DOLAR3,53
    % -0,36
  • ALTIN146,65
    % 0,00

Büyüme verisinin ardından birkaç not…

Cüneyt Başaran

Paylaş
instela'da paylaş
Yayınlanma tarihi: 19 Haziran 2017 Pazartesi
AA + -

Yakın zamanda açıklandı.
2017 ilk çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5 büyümüşüz. Bu rakam 2016 ikinci çeyrekten sonra gördüğümüz en iyi büyüme verisi. Verinin alt başlıklarında da iç açıcı gelişmeler var. Hem iç talep hem de dış talep açısından bakıldığında dengeli sayılabilecek bir büyüme. Örnek olarak en son bu oranda büyüdüğümüz 2016 ikinci çeyreğinde iç talep büyümeye katkı verirken, nette dış talep büyümeyi negatif etkilemişti. Büyümedeki canlanmanın hemen her sektöre dağılmış olması, ihracatın bir yılın ardından ilk kez pozitif katkı vermesi de 2017 ilk çeyrek rakamını daha anlamlı yapıyor. Verinin açıklanmasının ardından yerli yabancı kurumlardan gelen yılsonu büyüme tahmininin yüzde 3’lerden 4’lere çıkarılması da bu iyimser havayı destekliyor.

AYRINTILARA BAKALIM

İhracat artıyor, ancak ithalatta özellikle makine ve teçhizatının ithalinde yüzde 10’a yakın azalış var. İmalat sanayi için son derece önemli olduğunu bildiğimiz makine teçhizatına yatırım yapılmıyor olması, ilerisi için soru işaretleri yaratıyor. Diğer taraftan son birkaç yıldır yerinden kıpırdamayan yatırım kaleminin bu çeyrekte de hemen hemen yerinde saydığını görüyoruz. 2017 ilk çeyrekte stokların eridiğini görüyor olmamız ise iş dünyasının yatırımlar konusunda ayağını frenden çekmek zorunda kalacağına dair ipucu veriyor. Ancak bu ipucuna sevinebilmemiz için iş ikliminin de düzeliyor olduğunu gözlemlememiz lazım.

AB PAZARI BİZİM İÇİN ÇOK ÖNEMLİ

2017 ilk çeyrek büyüme rakamlarının yüzümüzü güldürmesindeki en büyük etkenlerden biri, bahsettiğimiz ihracattaki olumlu ivmelenme oldu. Yüzde 5’lik büyüme performansının 2.4 puanı ihracattan geldi. Türkiye İhracatçılar Meclisi’nin verilerine bakıldığında bu trendin yılın ilk 5 ayına yayıldığını görüyoruz. TİM’in verilerine göre ilk 5 ayda toplam ihracat yüzde 8 artmış gözüküyor. Bu dönem içinde Almanya’ya ihracat artışı yüzde 18, İngiltere’ye ise yüzde 20 olmuş. Dolayısıyla AB ile olan ticarette artışın çok daha yüksek olduğunu görüyoruz. Bu istatistiği paylaşmamın sebebi, zaman zaman Türkiye’de yapılan AB ve Gümrük Birliği konusundaki tartışmalar ve pazarların ikamesi konusunda yapılan yorumlar. İhracatın hızlı toparlıyor olması bizim bu pazarlara olan erişimimiz ve oralara katma değerli mal satabiliyor olmamız. Ayrıca bu pazarın kendi içinde toparlıyor olması da tabii ki işimizi kolaylaştırdı.

Bu büyüme verisi bizi rahatlattı. Arkasından açıklanan işsizlik verisinde de istihdamda en sonunda bir parça da olsa kıpırdanma görüyoruz. Ancak bunların hepsinin arkasından ciddi bir kamu harcaması var. Bunun etkilerini de gittikçe açılan bütçe açığında görüyoruz. Bu sebeple ekonomide toparlanmanın bir an önce özel sektör önderliğinde ve yatırım - ihracat eksenli bir modele dönmesi lazım.