Cirolarda son durum

Hikmet Baydar

Paylaş LinkedIn E-posta
Yayınlanma tarihi: 25 Mart 2019 Pazartesi
AA + -

Türkiye İstatistik Kurumu, ocak 2019 ayı ciro endekslerini açıkladı. Bu verilere göre sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörleri toplamında takvim etkilerinden arındırılmış ciro endeksi, 2019 yılı ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 16.2 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış toplam ciro endeksi ise bir önceki aya göre yüzde 1.9 arttı.

Grafikte de görüleceği üzere, yıllık bazda, Eylül 2019 ayından sonra aylık periyodlarda bir önceki yılın altında kalan toplam ciro değişim oranı dört ay sonra ilk defa bir önceki yılın aynı ayına göre artış gösterebildi. Bu artışta dönemsel enflasyonist etkiyi de dikkate almamız gerekiyor.

Alt sektörlere baktığımızda ise takvim etkilerinden arındırılmış sanayi ciro endeksi, 2019 ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 19.7 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış sanayi ciro endeksi ise bir önceki aya göre yüzde 0.9 arttı.

Takvim etkilerinden arındırılmış inşaat ciro endeksi, 2019 ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 26.6 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış inşaat ciro endeksi ise bir önceki aya göre yüzde 10.5 arttı.

Takvim etkilerinden arındırılmış ticaret ciro endeksi, 2019 ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 11.3 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış ticaret ciro endeksi ise bir önceki aya göre yüzde 0.6 arttı.

Takvim etkilerinden arındırılmış hizmet ciro endeksi, 2019 ocak ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 19.6 arttı. Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış hizmet ciro endeksi ise bir önceki aya göre yüzde 3.1 arttı.

Alt sektörlerde ciro artışları olumlu gibi görünebilir. Zira en yüksek ciro artışı yüzde 26.6 ile inşaat sektöründe. Oysa diğer veriler bu sektörde sıkıntıların devam ettiğini gösteriyor.

Söz konusu cirolar, fiili fiyatlarla ilgili olduğundan, ciro artışının satışların arttığı yönünde yorumlanmasında dikkatli olunmalı. Miktar bazında bir ölçü kullanılamaması nedeniyle özellikle enflasyonist dönemlerde bu veriler yanıltıcı olabilir.

Bunun yanında baz alınan veriler KDV ve ÖTV beyanname verileri. Resmi oranı yüzde 100 olmayan sektörlerde bu veriler de yanıltıcı olabilir. Bir önceki aya göre olumlu bir ivme gösteren cirolar, maliyet artışı kaynaklı olabilir.

Böyle düşünmemizin ana nedeni Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi’nin ocak 2019’da yıllık bazda yüzde 32.93 olması.
Bütün endeksleri bu oranda indirgediğimizde, pozitif bir ciro artışı göremiyoruz. Kısacası; tutar bazında enflasyonist sebeple artan cirolar, miktar bazında daha düşmüş olabilir.

Buradan vereceğimiz mesaj; kârlılığı korumak durgunluk dönemlerinde ustaca yönetilen finansman ve pazarlama politikasına bağlı. Nominal değil, reel değerlere bakmalısınız.
Gerçek durumu göremediğiniz takdirde yanlış kararlar verme riskiniz de artacak.